Wymagania względem wykonawców w ramach kryteriów selekcji.
Mówiąc o kryteriach, w zamówieniach publicznych często automatycznie niejako przypisujemy znaczenie tego słowa do kryteriów oceny ofert. I wiemy, że owe kryteria nie mogą odnosić się do właściwości wykonawcy, np. jego zdolności do realizacji zamówienia, doświadczenia, formy prawnej prowadzonej działalności. Że generalnie muszą owe kryteria odnosić się nie do podmiotu, ale przedmiotu zamówienia.
Natomiast hasło "kryteria" powiązane z selekcją wykonawców w przypadku postępowań wieloetapowych, z takim rygorem już się nie spotykają. Służą bowiem czemu innemu, co zauważyła Krajowa Izba Odwoławcza w wyroku z dnia 21 lipca 2025 r. sygn. KIO 2312/25, potwierdzając, iż kryteria selekcji mogą zawierać wymagania służące wyłonieniu wykonawców o wyższym niż minimalny poziomie zdolności do realizacji zamówienia, jeżeli są one uzasadnione specyfiką zamówienia i prowadzą do wyboru wykonawców, których udział wniesie wartość dodaną. Ich zadaniem jest bowiem wyodrębnienie wykonawców dysponujących zdolnością przewyższającą minimum wymagane do wykonania zamówienia, a nie jedynie filtrować podmioty spełniające warunki formalne. W praktyce oznacza to, że zamawiający może skonstruować kryteria punktujące doświadczenie, zasoby lub kompetencje w sposób, który realnie zwiększy prawdopodobieństwo prawidłowej realizacji zamówienia, pod warunkiem zachowania proporcjonalności i przejrzystości.Premiowanie doświadczenia zdobytego w określonej lokalizacji lub przy określonym rodzaju inwestycji może być dopuszczalne, o ile kryteria pozostają proporcjonalne i nie dyskryminują wykonawców.
Oczywiste jest również to, że wymagania nominalnie wysokie lub zawężające (np. dotyczące wartości referencyjnych projektów, okresów referencyjnych czy lokalizacji doświadczenia) muszą być uzasadnione charakterem zamówienia i nie mogą prowadzić do nieuzasadnionego ograniczenia konkurencji. W praktyce konieczne będzie zatem po stronie zamawiającego wykazanie związku między stawianymi kryteriami a ryzykami i potrzebami realizacji konkretnej inwestycji, co będzie uzasadniać zastosowanie takiego systemu ocen wykonawców.
Zatem to, że zamawiający w procedurach wieloetapowych będzie formułować wymagania w kryteriach selekcji ukierunkowane na wyłonienie wykonawców o wyższych zdolnościach, pod warunkiem że wymagania są proporcjonalne, przejrzyste i uzasadnione specyfiką zamówienia, nie powinno dziwić wykonawców. Samych zamawiających natomiast należy namawiać do tego, aby takie kryteria, jeżeli tylko przedmiot zamówienia to uzasadnia, właśnie formułować, celem pozyskania na drugim etapie postępowania wykonawców, którzy faktycznie w najwyższym stopniu będa przygotowani do prawidłowego wykonania takiego zamówienia.
Copyright Ireneusz Żarłok 2024-2025. Strona stworzona przy pomocy WebWave CMS